Архивы гөбәдия - Tatar Today - татар яңалыклары.

Гөбәдия өчен бәхәс. Рөстәм Миңнеханов Онищенкога кимсетмәскә куша

Лэйсирэ — Wed, 13 Mar 2019 15:57:27 +0000

Гөбәдия тәмлерәкме әллә чәкчәкме? Әлеге сорауга җавапны башкалада узган Татарстан Президенты каршындагы Эшмәкәрлек буенча совет утырышында эзләделәр. Үзмәшгульләргә багышланган чара шактый бәхәс уятты.

Билгеле булганча, ел башыннан илнең дүрт төбәгендә, шул исәптән Татарстанда, яңа салым гамәлгә керде. Үзен-үзе эш белән тәэмин итүчеләргә рәсми рәвештә теркәлергә чакырдылар. Тәҗрибә рәвешендәге проектта республикадан тыш, Мәскәү шәһәре, Мәскәү һәм Калуга өлкәләре катнаша. Салым ставкасы физик затларга керемнең 4 проценты булса, оешмалар өчен ул 6 процент тәшкил итә. Шунысы да бар: үзмәшгульләрнең еллык кереме 2,4 миллион сумнан артмаска тиеш. Тәҗрибә рәвешендәге проект 2028 елга кадәр дәвам итәчәк.

“Минемчә, үзмәшгульләргә салым кертү – бик дөрес гамәл. Әмма моңа бәйле күп кенә мәсьәләләрне федераль дәрәҗәдә эшләп бетерергә кирәк. Әлеге канун файдалы булсын һәм без теләгәнчә эшләсен өчен, юридик һәм хокукый сорауларны ачыклау зарур”, – дип белдерде Татарстан Президенты Рөстәм Миңнеханов яңа башланган эш турында сөйләгәндә. Кайбер мәгълүматларга караганда, республикада салым түләмичә генә акча эшләүчеләр 300 мең чамасы кеше тәшкил итә. Алар арасында өйдә тәм-том пешерүчеләр, репетиторлар, арендага фатир биреп торучылар, бала тәрбияләүчеләр дә шактый. Яңалык әнә шуларга кагыла. Ел башыннан бирле Татарстанда барлыгы 4 мең 128 үзмәшгуль “күләгәдән чыгу” теләген белдергән.

Алар арасында өйдә тортлар пешерүче Зөлфия Фәйзрахманова да бар. “Әлеге эш белән биш ел шөгыльләнәм. Тортларны нигездә социаль челтәрләр аша сатам. Заказлар шактый. Атнага ун торт пешерергә туры килгән чаклар да була. Үз эшемне бик нык яратам. Шуңа күрә яңалык турында ишетүгә, үзмәшгуль буларак теркәлдем. Ачыктан-ачык эшлисем килә. Тик бүген өйдә тәм-том пешерүчеләр әзерләгән ризык гамәлдәге санитар нормаларга туры килми. Чөнки әлеге кагыйдәләр зур цехлар өчен эшләнгән”, – диде үзмәшгуль. Аңлатып та күрсәтте: өйдә пешкән тәм-томның сыйфатын һәм куркынычсызлыгын махсус лабораториядә тикшертергә кирәк. Ә бу шактый кыйммәткә төшә. Мәсәлән, гөбәдияне бер тапкыр тикшертү – 18 мең, шоколадлы торт – 10 мең, зефир исә 7 мең сумга төшәчәк. Өйдә тәм-том пешерүче әниләр өчен күтәрә алмаслык чыгым бу!

Чарада катнашкан Россия Дәүләт Думасының Мәгариф һәм фән буенча комитеты рәисе урынбасары Геннадий Онищенко да утлы табага май өстәде. “Үзмәшгуль буларак эшеңне җайга саласың икән, көндәшләрең шунда ук өстеңнән гариза язарга мөмкин һәм сиңа тикшерүчеләр килеп төшәчәк. Шуңа күрә санитар нормаларга бәйле кагыйдәләрсез булмый”, – диде ул. Геннадий Онищенко үзен-үзе эш белән тәэмин итүчеләргә “җиңеләйтелгән” нормалар булдыру яклы. “Татарстанда яшәмәсәм дә, әлеге эштә турыдан-туры катнашырга риза”, – диде Мәскәү кунагы. “Сез гөбәдия ашап карарга риза, димәк?” – дип сүзгә кушылды Рөстәм Миңнеханов. Баксаң, Геннадий Онищенко чәкчәк һәм бавырсак ярата икән. “Гөбәдия – ир-атлар ризыгы түгел”, – дип тә өстәде ул. “Кимсетмәгез инде”, – диде Президент. Республика башлыгының сүзләрен куәтләп, залда утыручылар дәррәү кул чапты.

Үзмәшгульләрнең юридик затлар, гади итеп кенә әйткәндә, оешмалар белән хезмәттәшлек итү тәртибе дә бәхәс уятты. Илдар Низамиев җитәкләгән компания интернет-сайтлар булдыру белән шөгыльләнә. “Илнең башка төбәкләрендә эшләгәндә фрилансер, ягъни вакытлыча ялланган белгечләр хезмәтеннән файдаланырга туры килә. Без аларны үзмәшгульләр буларак яллыйбыз. Тик гамәлдәге канун нигезендә, ике арада хезмәт килешүе төзелергә тиеш, дип танулары да бар. Димәк, салым ставкасы да үзгәрәчәк”, – диде эшмәкәр. Рөстәм Миңнеханов әйтүенчә, үзен-үзе тәэмин итүчеләрнең керем алу ысулларын хезмәт килешүе белән бутарга ярамый. Әлеге фикерне Россия салым хезмәтенең Татарстандагы идарәсе җитәкчесе Марат Сафиуллин да хуплады. Үзмәшгульләргә сылтап, казнага керүче салым күләме кимү ихтималына ишарәләде ул.

Утырышта катнашкан Россия бизнес-омбудсмены Борис Титов сүзләренә караганда, тәҗрибә рәвешендәге эш – иң катлаулысы һәм иң алдынгысы. Шуңа күрә проектның чикләрен ачыклап бетерергә, әлеге юнәлештә аңлату эшләрен дәвам иттерергә кирәк, дигән фикер белдерде ул. Чарага чакырылган иң яшь эшмәкәр – 15 яшьлек Николь Гәрәева да әлегә билгесезлектә. Слайм, ягъни кул сагызы ясап сатучы кыз аена 45 мең сумга кадәр акча эшли икән. Тик үзе өчен үзмәшгуль буларак теркәлергәме-юкмы дигән сорауга җавап тапмаган әле ул. Рөстәм Миңнеханов аңа, уенын-чынын бергә кушып, бердәм рәвештә эшләргә тәкъдим итте. Шунда ук кыз сата торган кул сагызын Геннадий Онищенкога да күрсәтте. “Иртәме-соңмы “күләгә“дән чыгарга туры киләчәк. Безгә эшне киңәйтергә кирәк. Бу юнәлештә үзен-үзе эш белән тәэмин итүчеләрнең фикеренә дә колак салсак, бу яхшы ярдәм булачак”, – диде Президент.

Ватаным Татарстан

Фото: Бизнес онлайн

Запись Гөбәдия өчен бәхәс. Рөстәм Миңнеханов Онищенкога кимсетмәскә куша впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..

Татар ашлары бәйгесендә тәкъдим ителгән яңача ризык “кекс-гөбәдия” җәнҗал чыгара яза [фото-видео]

Редактор1 editor1 — Fri, 24 Feb 2017 06:38:35 +0000

22 февраль Казанда аш-су осталарын әзерләүче уку йортлары катнашында “Татар гаиләсе” дигән татар ашлары бәйгесе үтте. Татар ашлары турында классик китаплар язган Юныс Әхмәтҗановның 90 еллыгына багышланган чарада татар ашларына яңалык кертү омтылышы да булды. Әмма ул тәнкыйтькә тотылды. Шулай итеп бәйгедә татар ашларына яңалык кертергә кирәкме дигән мәсьәлә дә күтәрелде //Азатлык радиосы//.

Бүгенге көндә татар аш-су осталарын һаман да моннан 50-60 еллап элек атаклы пешекче Юныс Әхмәтҗанов язган китаплар нигезендә өйрәтәләр. Классик дәреслекләргә нигезләнеп булса да, һәр яшь пешекчедән иҗади алымнар кертүне дә таләп итәләр. Заманында Юныс Әхмәтҗанов үзе дә шулай эшләгән, татар халкының борынгы ашларының күп төрләрен теркәп, саклап барудан тыш, яңа рецептлар да уйлап тапкан.

22 февраль аш-су остасы Резедә Хөсәенова җитәкчелегендәге “Татар мәдәнияте һәм татар ашлары” халыкара берләшмәсе Казанда “Тәмле булсын” ресторанында уздырган бәйгедә республика районнарыннан җыелган 15 уку йорты катнашты.

Норлат, Чистай, Буа, Арча һәм башка яктан килүче катнашучылар күбесенчә, үз якларына хас татар ашлары үзенчәлекләрен чагылдырды. Мәсәлән, Чистай көллияте алып килгән гөбәдиягә йөзем белән белән бергә өрек тә салынган иде. Буа ветеринария техникумы, шикәр кайнатып йөземле ширбәт алып килде. Норлаттан килгән пешекчеләр чәкчәк урынына бизәкле баурсак әзерләп килде.

Баурсак

Иҗади экспериментлар да булды. Кемдер какны төрле төсләргә буяп, аннан кош сурәтен ясады. Башкалар итле тутырманы соя соусы белән пешергән иде. Әмма бик күп бәхәсләр китереп чыгарган әйбер – ул кекс рәвешендәге гөбәдия булды.

Гөбәдиягә яңалык кертү җәнҗал чыгара язды

Казан сәүдә-икътисади һөнәр мәктәбендә укучы Динә Әхмәтҗанова сөйләгәнчә, укытучылар белән киңәшләшеп, гөбәдиянең формасын бераз гына үзгәртеп карарга иткәннәр һәм аны кекс рәвешендә ясаганнар. Эче үзгәрешсез калган: корт, дөге, йомырка.

Кекс-гөбәдия

Бәйгедә бәя бирүче мәртәбәле жюри шундый яңалык турында ишеткәч, җәнҗал чыга язды. Жюри әгъзасы, Казанда атаклы кафе-рестораннар хуҗасы, тәҗрибәле пешекче Равилә Шәйдуллина тәкъдим итүче кызны бүлдереп: “Мин 40 елдан артык җәмәгать туклану тармагында эшлим, гөбәдияне болай үзгәртүгә катгый каршымын”, дип белдерде.

Жюри әгъзасы, шагыйрь Роберт Миңнуллин да: “Бу рәвешле ясалган гөбәдияне яратмаслар, гөбәдия дип язып куйсагыз да кара әле, бутаганнар, кекска гөбәдия дип язганнар дип тәнкыйть белдерерләр, яшь чакта эзләнергә, сынап карарга була инде, әмма соңыннан классик формага кайтырсыз”, дип йомшак кына шелтәләде.

Жюри әгъзасы, Татар конгрессы вәкиле Фәрит Уразаев та мондый яңалыкны хупламады. “Классик һәм кекс формасын бергә кушсагыз, уңышлырак булыр иде”, дип киңәш итте. Әмма, жюриның икенче бер әгъзасы, “Бәлеш” татар ашларын пешерү ширкәтләре башлыгы Фаил Хөсәенов киресенчә мактады, “татар ашларына яңалык кертү кирәк” диде.

Бу кекс-гөбәдияне уйлап тапкан һөнәри мәктәп укытучылары тәнкыйть белән килешмәде. Татар ашлары остасы Альбина Хәмидуллина, төп рецепты сакланса, форма белән иҗади экспериментлар үткәрү мөмкин, диде.

“World Skills кебек халыкара һөнәрчеләр ярышларында катнашканда иҗади эшләнеше, бизәлеше, үзенчәлегенә игътибар итәргә кушалар, шуңа күрә без шундый үзенчәлекле гөбәдия ясап карарга булдык,” дип сөйләп китте икенче укытучы Лилия Ганиева.

Алар башка татар ашларына да яңалык кертә, эксперимент үткәрә икән. “Татлы катламаларны да, өчпочмакларны да төрле бәйгеләргә бизәп чыгарабыз, шул рәвешле алар халыкка яңа яктан ачыла”, ди Лилия Ганиева.

Кекс-гөбәдия җиңү яуламады

Татарстан районнарыннан җыелган 15 көллият һәм институт катнашкан бәйгедә күбесенчә классик татар ашлары рәвешендә эшләнгән гөбәдия, бәлешләр, чәкчәк, бавырсаклар җиңде. Табынга җырлы биюле тамашалар белән чакырган Чистай коллияте бәйгенең гран-при бүләген алды.

Беренче урынга Казан азык-төлек технологиясе көллияте, икенче урынга Норлат аграр техникумы, өченче урынга аш-су осталарын да әзерләүче Буа ветеринария техникумы лаек дип табылды. Кекс-гөбәдия уйлап табучыларга спонсордан гына бер бүләк бирелде.

Бәйгенең төп оештыручысы, “Тәмле булсын” рестораннары хуҗасы, “Татар мәдәнияте һәм ашлары” халыкара берләшмәсе башлыгы Резедә Хөсәенова бу чараның максатын яшь буын татар аш-су осталарын бер-берсе белән ярыштырып, аларга осталыкларын үстерергә этәргеч бирергә теләдек дип аңлатты.

Запись Татар ашлары бәйгесендә тәкъдим ителгән яңача ризык “кекс-гөбәдия” җәнҗал чыгара яза [фото-видео] впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..