Мин өйләнгән идем анысы. Хатын почта таратып йөрде, әйбәт кенә яшәгән идек шикелле. Ничек аерылалар микән дип, кешегә аптырый идем әле мин. Ул вакытта абый да исән иде, бервакыт ул Чаллыдан кайтып төште. Андагы тормышы җимерелеп, төп йортка, безнең өскә яшәгә кайтып утырды ул. Өйдә ул да тавыш чыгарып ятты, хатынга бу хәлләр ошамады, билгеле. Бер көтү олы кеше бергә-бергә яши алмый инде. Абыйны куып та чыгарып булмый иде, үзе туып-үскән йортка кайтты бит ул. Безгә хатын белән үзебезгә нидер уйларга кирәк иде шул. Хатын баштук, яши башлаганда ук миңа: “Казанга китик, Казанда яшик!” – дип, колак итемне ашап торган иде. Ә мин элек-электән шәһәрне яратмадым, белмим дә мин аны, беләсем дә килми. Шәһәрдә яши дә алмыйм. Әй-й, хатын шулай кирле-морлырак йөрде дә инде, әле аерылышмыйча да чыгып китә башлады. Кукмара районыннан иде ул, бер бәләкәй генә авылдан. (“Язмыш кочагы” газетасы ) Гел үзенә кайтып киткәли башлады. Мин аның янына барып, кире алып кайта идем. Аннары ул кире кайтмады инде, шунда бер егеткә кияүгә чыкты. Бер балалары да туды бугай хәзер. Минем шуннан соң анда барганым да, күрешкәнем дә юк. 

Шуннан соң бүтән өйләнеп тә караганым юк. Газетага үзем турында язасым да килми, хәзер минем турында язсак, хатыннар миңа шундук ташланачак диме инде? Булмый ул алай. Минемчә, киресенчә, ирләр хатыннарны үзләре эзләргә тиештер. Мужик кешеләр, үзе турында яза-яза, хатын-кыз эзләми инде. Андый ирләр бик сирәктер ул. “Язмыш кочагы” газетасын безнең күршебез алдыра, миңа да укырга бирә шуны. Мин аңа башкасын бирәм, шулай алмашып укыйбыз. Әле монда хатын-кызлар язганы буенча шалтыратып та, очына чыгып булмый. Аларга да ышаныч бетә башлады, әйтәм бит. Берсе белән аралашкан идек, мине тәмам ышандырып бетерде. Мин гел өйләнергә әзерләнеп беткән идем. Бер-ике иптәш егеткә дә әйттем, әзерләнеп торыгыз, кыз алмакка барабыз тиздән дидем. Ә хәзер шул хатын-кыз телефонын алмый гына бит! Ә үзе күпме кызгандырды, элеккеге ирем башымны бетерә, яшәргә ирек бирми, теләсә кая чыгып китәргә ризамын дигән иде. Ире әфганчы булган, күптән аерылышканнар, югыйсә. Ләкин барыбер араларында нидер бар ахрысы, һаман тынгылыкта калдырмыйлар бер-берсен. Өч бүлмәле фатирда кызы да, элеккеге ире дә – барысы бергә торалар икән. Шул хатын мине тәмам ышандырды, үзе дә мине ошаткан иде, син минем кеше икәнсең диде. Мин аны барып алырга дип сүз бирдем. Ошамаса, карарсың дидем. Гел җүләр булмаган кешегә ошамаслык нәрсәләр юк бездә дидем. Гел килешеп беткән идек, хәзер гел алмый трубкасын. 

Мисбах, Саба районы

Запись «Хатын аерган абыйны куып чыгарып булмый бит, үз йортына кайтты…» [тормыш хәле] впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..

Запись «Син тормышка чыктыңмы – бер ирне икенчесенә алыштырып йөрмиләр бит» впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..

– “Үз эшенең остасы” дигән бәйгедә катнаштым әле, өченче урынны алдым, – дип әйтеп куйды. //Татарстан яшьләре//

– Булдыргансың, котлыйм! Бераз тырышсаң, җиңәрлегең дә бар синең, – дидем.

– Юк, юк, кирәкми, аннары республика күләмендәге конкурска барасы була, – диде туганым. – Монысына да көн-төн әзерләндем, төрле әсбаплар өчен ничаклы акчам китте. Матур күлмәк, чәч, маникюр, каш-керфек ясатуга да байтак тотылды. Хезмәт хакын уч тутырып алмыйбыз бит. Гаиләмә, балаларга игътибар кимеде. Җитәкче кушкач, нишлисең инде, катнашмый хәл юк. Икенче урынга да кызыкмыйм, чөнки җиңүче алай-болай авырып китсә, яисә бүтән сәбәп белән бәйгегә бара алмаса, аның урынына мине җибәрерләр иде. Ә менә өченче урын – мактаулы да, җайлы да. Шуңа бик сөендем әле. Икенче елда, әнә, бүтәннәр үз көчләрен сынап карасын.

Конкурс-бәйгеләр чамадан тыш күп үткәрелә хәзер. Исәпли китсәң, ниндиләре генә юк. Тормыш гел бәйрәмнәр һәм конкурслардан гына тора кебек. Балалар, яшьләр арасында булса – бер хәл, бәйгеләрдә катнашу аларга сәләтләрен үстерү өчен этәргеч бирә, җиңүләргә омтылыш тудыра. Яңа дуслар табу, аралашу өчен дә мөмкинлекләр ача. Ә инде тормышта аякка баскан, хәтта олыгаеп килгән кешеләр өчен мондый бәйгеләр – артык борчу-мәшәкать кенә. Бигрәк тә бездә тамыр җәйгән гадәт буенча ихтыярый-мәҗбүри булса. Ә бит эш урыннарында болай да таләпләр зур, аруталудан, вакыт җитмәүдән зарлануларны даими ишетеп торабыз. Мәртәбәле бәйгеләрдә катнашу өстәвенә шактый чыгымнар сорый, шуңа күрә матди ярдәм күрсәтә алмассызмы дип, иганәчеләргә мөрәҗәгать итәргә туры килә. Алар арасында да “акча бирәм” дип ашкынып торучылары әз. Данлыклы бәйгедә катнашкан берәү: “Затлы тун алырлык акчам китте”, – дигән иде. Ришвәт дип уйлый күрмәгез, чыгымнары турында әйтүем.

Икенче туганымның кызы районара һөнәри бәйгедә беренче урынны алды. Үзе дә көтмәгән моны.

– Болай да эштә тын алырлык вакытым юк, хәзер конкурсның зурысына әзерләнәсе була, – дип зарланды ул. – Бик күп укыйсы-ятлыйсы (укырга кушылганнарның күбесе безнең эшкә кагылмый, теория белән гамәлдәге эш аерыла бит), сценарий язасы, махсус киемнәр тектерәсе, сәхнәне кирәгенчә бизәү өчен әйберләр аласы. Кычкырып елыйсыларым килә, билләһи. Иремнең дә мине ул конкурска җибәрәсе килми. Әллә иртәгә үк гариза язып, бу эшемнән китим микән?..

Шулай да китмәде инде, конкурска барып кайтты: эш урыннары кадерле бит.

Бәйгеләр иң булдыклыларны ачыкларга мөмкинлек бирә, әлбәттә. Бүләкләүләр тантаналы итеп, зурлап үткәрелә. Челт-челт итеп фотога, телевидениегә төшерәләр, журналистлар җиңүчеләрдән интервью ала. Барысы да матур төш кебек үтә. Ә аннан соң гадәти, көндәлек тормыш башлана. Белгечләр әйтүенчә, чынбарлыкка әйләнеп кайту җиңүчеләрнең психикасына бик авыр йогынты ясый. Конкурста катнашуның бернинди файдасы булмаска да мөмкин. Әйтик, колледж тәмамлаган егетне беләм. Ул эшче һөнәре буенча осталыгын үзебездә күрсәтеп, чит илдә үткән халыкара бәйгедә катнашып кайткан иде. Мондый сәләтле яшьләр белән оешма-предприятиеләр кызыксынырга, аларны үзләренә тартып алырга тиеш, югыйсә. Тик колач җәеп каршылаучы булмаган аны: эш эзләп, шактый оешмаларның бусагаларын таптарга туры килгән, ахыр чиктә хосусый оешмага урнашкан. Дөрес, соңгы вакытта ил җитәкчелеге талантлы яшь кадрларга ярдәм итү турында сүз алып бара инде баруын. Булышсыннар иде шул.

Бер танышым исә “Ел укытучысы” бәйгесендә катнашты. Билгеле инде, үзе башлап теләк белдермәде: укытучыларның эшләре болай да тавык чүпләп бетергесез бит. Җитмәсә, әлеге бәйгегә әзерләнү мәшәкатьләре өстәлде. Моңа авыр йөк итеп карамаска, уңай тәэсирләр генә алырга тырыштым, һөнәри бәйгеләр эш урынында “мүкләнмәскә”, актив булырга ярдәм итә, диде ул.

Менә шулай кабул итә белергә кирәктер бәйгеләрне. Кушалар икән, барыбер сүз тыңламыйча булмый бит.

Конкурслар карап торышка гына бик җайлы, майлагандай бара кебек тоела, ә чынлыкта никадәр авыр икәнен катнашучылар үзләре генә белә икән. Күрмәгәннең – күрәсе, күргәннең качасы килә дигәндәй, димәк, бәйгедә катнашучыларга Алла ярдәм бирсен дип теләргә кала.

Галиябану ХУҖИЕВА. Казан. 

Запись «Конкурста катнашам дип, затлы тун алырлык акчам китте» впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..

…Узган гасырның 70нче еллар башы. Латвиядә солдат хезмәтен үтәүче егетемнән миңа 8 Мартка бандероль килде. Аның эченнән Рига ислемае, Рига күренеше сурәтләнгән значок һәм кечкенә такта кисәгенә егетем үз кулы белән ясаган, лакка катырган кыз рәсеме килеп чыкты. Ул вакыттагы шатлануымны искә төшереп, хәзер дә елмаеп куям. Менә шул рәсем әле дә шкафта башка сувенирлар арасында саклана. Тузан сөрткәндә аны кулыма алгач, яшьлек истәлекләрем яңара.

Беренче ирем белән туебызга (1976 ел) бертуган энем һәм киленебез Владивостоктан посылка итеп бүләкләр җибәрделәр. Анда диңгездә балык аулаучы кошлар сурәтләнгән бокаллар, сувенир кит һәм органик пыяладан ясалган тартма эчендә басып торучы бик матур япон кызы курчагы бар иде. Ирем дә, энем дә күптән инде мәр-хүмнәр. Ә менә алар белән бәйле әйберләр (кит белән курчак) әле дә исән, кадерле истәлек булып сакланалар. Бу әйберләрне күргәч, кеше гомеренең бик кыска булуы уйландыра.

Икенче ирем белән кавышканда (90нчы еллар ахыры) хезмәт хакын төрле әйбер белән түли торган чак иде. Бу миңа эшендә бирелгән бик матур кызыл эшләпә бүләк итте. Үземә бик килешә иде, ул елларда эшләпә кию модада иде, бик озак киеп йөрдем мин аны. Әле дусларым миннән: “Сине Фәритең кызыл эшләпә белән кызыктырды”, – дип көлеп-шаяртып та йөрделәр. Менә ул эшләпә дә шкаф эчендә, әтиләрдән калган түбәтәйләр янында истәлек булып саклана.

Әнием синтетик җепләрдән бәйләп бүләк иткән зәңгәр күлдәге пар аккошлар безгә парлы тормыш теләп тора кебек. Кодагыем кул эшләренә бик оста. Ул сәйләннәрдән үреп, җеп-ләрдән бәйләп ясаган төрле чәчәк бәйләмнәре өебезне ямьләп утыралар.

Иске әйберләрдән арынырга кирәк икәнен белсәм дә, ташларга кулым бармый. Беренчедән, күбесе нинди дә булса истәлек белән бәйле, икенчедән, бәлки бездән соң килгән буыннар да аларны кызыксынып карарлар дип өметләнәм. Бөтен әйберне дә юк итеп барсалар, без үзебезнең борынгы әби-бабаларыбызның ничек яшәгәннәрен дә күз алдына китерә алмас идек. Ярый әле аларның көнкүреш әйберләре, кием үрнәкләре музейларда гына булса да сакланып калган.

Римма ГЫЙМАДИЕВА. Тукай районы, Биклән авылы.

Запись «Сине Фәритең кызыл эшләпә белән кызыктырды» впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..

— И, бер юне дә булмады инде бу ир дигән нәрсәнең, — озак еллар буе гаиләле булып яшәгән ханым шулайрак дип башлый да, ашыкмыйча гына тәмләп кенә хурлагач, беркадәр күңеле булып ахирәтенә төбәлә.

— Менә син ялгыз башың. Ә үзең миннән күпкә бәхетлерәк. Колагыңда алтын алка, өстеңдә затлы тун. Машинаң бар, фатирыңа ремонт ясаткансың… Озак еллар буе ялгыз яшәгән ахирәте аны чын күңелдән кызганып тыңлап тора. Ара-тирә гаҗәпләнүен белдереп, тел шартлатып ала. Шулай да үзенең шатлыгы белән бүлешми түзә алмый.

— Ни бит, мин дә ул кадәр ялгыз түгел бит хәзер… — ахирәтенең гаҗәпләнүен күреп бераз тынып тора да дәвам итә, — Берничә ел инде… Бер кешем бар бит… Нигә әйтмәдең дип… Үзең соң?!. Законлы ирең белән дә бер тапкыр очраштырганың юк бит.

— Соң, аның кешегә күрсәтер җире бар мени?! — дип кул селти тегесе.

— Минекенең бар. Тик четереклерәк нәрсә… Кычкырып йөри торган нәрсә түгел бит, малай, ни бит… Хатыны бар аның, кыскасы. Болай хурлавын хурламый, аерылырга да җыенмый бугай. Миңа ансы бик мөһим дә түгел, иң мөһиме ул мине дә ярата. Минем өчен дә өзелеп тора.

Шуннан бу бик ашыкмыйча гына, тәмләп кенә үзенең сөяркәсен мактый башлый. Бу тиклем мактагач, ахирәтенең дә кызыксынуы арта һәм ул танышу теләге белдерә:

— Һич югы синекенә карап сокланыйм әле бер, таныштыр әле.

— Яхшы, — ди ахирәте, — Ул тиздән шушы тирәдән узып китәргә тиеш.

Көтәләр. Ир боларны искә алмыйча узып китә. Аны күрү белән гомер буе гаилә тормышында яшәгән ханым кычкырып җибәрә:

— Шушымы сөяркәң?! Кит аннан! Бу бит минем ир… Ике ахирәт шул арада көндәшкә әверелә. Ләкин әле көнләшүдән бигрәк, гаҗәпләнү өстенлек итә.

— Ахмак бит ул. Үзе саран, үзе ике йөзле. Белмим, нәрсәсенә исең киткәндер инде, — ди хатыны.

— Юк, син ялгышасың, дип каршы төшә сөяркәсе, — Шундый кыю, зирәк кеше. Саран да түгел ул. Менә алтын алкаларым, йөзегем, туным, машинам.

— Кит инде, юкны сөйләмә. Бәйрәмдә чәчәк тә күтәреп кайта белми бит ул, бичара. Хәтта хезмәт хакының да яртысын гына бирә.

— Юк ла инде, — ди сөяркәсе, — Акыл иясе ул. Аралашу, сөйләшү рәхәт аның белән. Барсын аңлап тора, бөтен эч серләреңне чишәргә була. Аны тыңласаң, яңа дөньялар ачкан кебек буласың.

— Сөйләп торган буласың тагын… — дип мәсхәрәле елмая хатын, — Сүз рәте белә мени ул?!. Һәрвакыт ниндидер эчпошыргыч нәрсә турында мыгырдый. Тыңларлык та түгел. Ә үзе шундый булдыксыз. Беркайчан мине яклашу турында уйламас. Хәтта ярты төнгә калсаң да килеп каршы алмас. Хулиганнар өзгәләп китсә дә аңа барыбер. Ә өйдәге эш турында әйтмим дә инде мин. Чүкеч тотмаганына гына да биш былтыр.

— Алай түгел бит, — дип елмая сөяркә, — Миңа килсә, ул бер генә дә тик тора белми. Кайда нәрсәне төзәтәсе бар, шундук эшләп куя. белмәгән эше юк үзенең. Нәрсәгә тотынса, шул көлеп тора. Бигрәк уңган ир инде! Хатыны бераз гаҗәпләнеп карап тора да башын чайкап куя:

— Карале, син мине үртәр өчен юри шулай сөйләнәсең бугай ул.

— Әле өч көн элек кенә миңа бәйләнеп маташкан егетнең арт сабагын укытты. Көчкә качып котылды теге бахыр. Әйтеп торам бит, ул шундый кыю йөрәкле, юмарт күңелле, акыллы һәм кешелекле.

— Җанымны үртәп торма әле, — дип кул селти хатыны, — Инде ун елдан артык бергә яшим бит, аны миннән дә әйбәтрәк белгән кеше юк. Беткәнбаш инде шунда. Исәпкә бар, санга юк. Нәрсәсенә исең китәдер. Ир кеше буларак та әлләни гайрәте юк бит, ходаем. Атнага бер исенә төшсә ярый инде.

— О, бик хаталанасың, — сөяркәнең тавышында татлы газап чалымнары яңгырап китә, — Бик ялгышасың син…

Шул рәвешле, ике хатын ике төрле сөйли, ике хатын ике ирне күрә. Ә ир – берәү генә. Могҗизалар күп инде бу дөньяда…

Марат Кәбиров

Запись «Менә син ялгыз башың. Ә үзең миннән күпкә бәхетлерәк…» впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..

Шигырьне мактаучылар да, “Нишләп мондый шигырь яздың?” дип уйга калучылар да бар.  Сезгә дә шигырьне күрсәтәбез:

“Тиздән туктар кебек бар(ы)сы да:
Бетәр таш юл, күчер такырга.
Тизлек кимер, акрынаер адым,
Килеп җиткәч сукмак тын суга…
*
Элпә томан эленеп торыр анда,
Җәлеп итеп, сыек көзгегә…
Рәшә, нурлар, тынлык… Рәхәт… Җылы…
Куенына чорнар мәңгегә…
*
Тынычланыр җаным иреклектә,
Газапларын чәчеп, бушанып.
Каурый-күбәләктәй әйләнгәләп,
Күлгә тамыр бер тамчы булып.
*
Боҗра-дулкын, таралыплар китер,
Тагын бер Җан артыр ул суда…
Дулкын туктар, тынлык дәвам итәр,
Әзерләнеп яңа тамчыга…
*
Тиздән туктар кебек барсы да…
*
15.12-02:17 – 16.12-00:24″

View this post on Instagram

A post shared by Әбри Хәбриев (@abri_xabrieff)

Запись Әбри Хәбриев: «Тиздән туктар кебек барсы да…» впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..

Армиядә хезмәт иткәндә без татарлар күп идек. Әмма аралашу, сөйләшү күбесенчә русча булды. Менә шунда инде мәктәптә алган белемнәремне тормышта рәхәтләнеп кулландым дисәм дә була. Армиядә русчам да чарланып, эшләү дәверемдә миңа бик ярдәм итте. Шуны да әйтеп үтәсем килә, без укыган Күзкәй авылы урта мәктәбендә көчле, тәҗрибәле укытучылар иде. Рус теле һәм әдәбиятын таләпчән, белемле Роза апа Әхмәтшәкүрова укытты. Авылыннан беркая чыкмаган балага ул рус телен шундый итеп сеңдерә белде, соңрак, тормыш юлымда ул биргән белем бик нык ярдәм итте. Эшләгәндә төрле документлар тутырасы булды. Алар, билгеле инде, рус телендә. Мин беркайчан да югалып калмадым, татарлыгымнан оялмадым. Руслар белән иркен аралаштым, дус яшәдек һәм әле дә дус яшибез.

Хәзер барган шау-шу татар белән русны аера, дошманлаштыра. Татарча укыса, балабыз надан кала, диючеләргә сүзем шул: үз башында булмаса, нинди генә телдә укытсаң да, надан кала инде ул. Үз телләрендә шыр хата белән язган русларны да очратканым бар.

Татар авылында яшәп, русча начар белдек, кыен булды дип, үз оныклары белән дә вата-җимерә рус телендә сөйләшкән карт-карчыклар бар. Монысы инде наданлыктан, милли аңның түбән булуыннан килә.

Хәниф ГӘРӘЕВ,

Минзәлә шәһәре

Запись «Үз башында булмаса, нинди телдә укытсаң да, надан кала ул бала» впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..

“Бер нәрсә эшлисе килми… ващщщщеее бер нәрсә дә… Уйлап ятам: эх, әни булсын иде дә… берәр тәмле әйбер пешереп ашатсын иде… аннары хәлләремне сорашып, сөйләше, ,сыпырып утырсын иде…” Шулай хыялланып ятканда Илсөя үзенең дә күптән әни икәнлеген исенә төшергән.

Пост астындагы комментарийларда шагыйрә Ләйлә Дәүләтова: “Син искиткеч язучы булыр идең!” дип мактап ала Илсөяне.

View this post on Instagram

A post shared by Ильсия Бадретдинова (@ilsiiabadretdinova)

Запись Илсөя Бәдретдинова: “Эх, әни булсын иде дә, тәмле әйбер пешереп ашатсын иде” впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..

– Ничек инде шул яшьтән ике бала карарга була?! Гөлшат белән сөйләшеп тә булмый бит хәзер. Ул гел балалары турында гына сөйли. Аның белән аралашу да кызык түгел. Ә тормыш кайда соң? Кеше рухи яктан, аң ягыннан үсәргә тиеш, ә бала тапкач үсеш туктала, чүпрәк-чапрак тирәсендә генә бутала башлыйсың. Юк, минем бала табасым килми…

– Син, бәлки, әлегә “өлгереп” җитмәгәнсеңдер? Кемнеңдер 19да ук гаилә корасы, бала табасы килә, ә икенче берәүләрдә ул теләк 30 тулганда гына уяна. Синең дә, вакыты җиткәч, кияүгә чыгасың, бала табасың килер әле. Аннан соң, бала табу үсешне туктатмый. Анысы кешенең үзеннән тора, – димен, үз дусларымны мисалга китереп.

– Юк, минем әлегә генә түгел, минем бөтенләй бала табасым килми. Гомумән, нәрсәгә кияүгә чыгарга? Мин үземне-үзем карыйм, ашатам, кием-салым алам. Нәрсәгә миңа ир?

– Ә мәхәббәт? Хисләр? Менә иртәгә эшкә барырга дип урамга чыгарсың да, “шалт” – берәрсенә гашыйк булырсың. Шул кеше белән бергә буласың, гаилә корасың, балалар үстерәсең килер, – дип каршы килергә маташам.

– Мәхәббәт, хисләр белән генә яшәргә ярамый, уйлап эш итәргә кирәк, – ди ул. – Менә минем әни зур мәхәббәт дип 19 яшендә кияүгә чыккан, мин туганмын. Аннары 30 тулганда ялгыз калды, әти китеп барды. Ярый инде, аннары, зур мәхәббәт булмаса да, бүтән кешегә кияүгә чыкты, мин үги әти белән үстем. Әйбәт кеше туры килде. Менә сез, шулай ук 20дә кияүгә чыгып, бала тапкансыз да, күпмедер вакыттан аерылып, балаларыгызны ялгыз үстергәнсез. Юк, минем бала табасым килми!

Нәрсә әйтәсең инде бу балага? Хаклы бит ул. Коры хисләргә генә таянып гаилә корырга ярамый. Киләчәк турында уйларга, сайлаган ярыңның ышанычлы, таянырдый кеше булуына да инанырга, нәсел-нәсәбен дә чамаларга кирәк. Элеккеге заманнарда яучылар юкка гына егетнең дә, кызның да җиде буынын тикшереп димләмәгән бит.

– Ә менә син күз алдына китереп кара әле – сиңа 40-45 яшь ди, үзең генә аерым фатирда яшисең. Көндезләрен эштә, ә кичләрен буп-буш фатирга кайтырга кирәк. Бер атна рәхәт була, бер ай, ә аннары? Үзеңне ялгыз итеп тоймассыңмы? – димен, тагын үз ягыма каерып.

– Теләгән җиремә барам, дусларым белән очрашам, теләгән әй-беремне ашыйм, киям.

– 45 яшьтә көн саен каядыр чыгып та китәсең килми, дусларың күптән кияүдә, бала үстереп яталар. Кафега-кинога да ирләре белән баруны өстенрәк күрәләр. Синең белән айга, ике айга бер генә очрашырга вакыт табалар. Уртак темаларыгыз да юк диярлек, син аларны кызыксындырган әйберне белмисең, ә сиңа күңелле тоелган темалар алар өчен кызык түгел…

– Шулай ук булыр микәнни?! Минем бала табасым килми бит…

Бик озак сөйләштек, безнең бу турыда беренче генә сөйләшү дә түгел. 18-19-20дә бала тапкан дуслары белән очрашканнан соң һәрвакыт шушы тема калкып чыга. Алисә хәзергә барыбер үз фикерендә калды. Кайчан да булса уйлары бәлки үзгәрер. Әмма хәзергә шулайрак. Һәм бу аның фикере генә түгел, кызымның тагын берничә дусты шундыйрак уйда тора. Дөрес, алары бөтенләй кияүгә чыкмау, бала тапмау ягында түгел. Исәпләре – кайчан да булса, 35ләрне узгач, рәхәтләнеп дөнья гизгәч, карыйсын карап бетергәч кенә кияүгә чыгу. Анысы шулайдыр да, әмма ул заманга аларга яраклы ирләр калыр микән соң? Яхшырак егетләрне 19-20дә кияүгә чыгучы кызлар “чүпләп” бетереп барачак бит. Ә боларның әлегә егетләре дә, егетләр белән очрашырга теләкләре дә юк. Хәер, алай дисәң, чиләгенә күрә капкачы барыбер табыла инде. Ничек кенә булмасын, замана яшьләренең уй-фикерләрен белеп тору кызык һәм файдалы нәрсә ул.

Зәйтүнә ШАКИРОВА. Казан. 

Запись «20дә кияүгә чыгып, бала тапкансыз да, аерылгансыз. Юк, бала табасым килми!» впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..

Бер көн шактый гына кызыклы да, кызганыч та бер язмага күзем төште. Аңлашылганча, бер гаиләнең дус тиешле кешесе язган иде аны. Ә язма түбәндәгедән гыйбарәт иде:

«Безнең гаилә дусларының тормышына күтәрә алмаслык кайгы килде: аларның көтеп алган беренче балалары тере гарип булып туды. Чарасыз булып, баладан тудыру йортында ук баш тарттылар. Чөнки аларның сәламәт бала табып үстерергә хаклары бар. Бу баланы тәрбияләргә мөмкинлекләре юк. Чөнки бала йөри алмаячак. Сез нинди фикердә? Без аларның бу адымын хуплыйбыз, дөрес эшләделәр, дип уйлыйбыз».

Әлеге язманы укыдым да, тирән уйга калдым. 9 ай буе күкрәк астында йөрткән балаңнан, бәгыреңнән өзелгән җимешеңнән, нинди булып тууына карамастан, ничек баш тартырга була – бу минем аңыма сыймый. Баш миемдәге генә түгел, тәнемдәге бар күзәнәкләрем белән каршы мин бу аяныч хәлгә. Язмыш тарафыннан кыерсытылган шул сабыйдан баш тартып, ничек итеп җир өстеннән тыныч күңел белән атлап йөрмәк кирәк, зәгыйфь балаңның ими сорап шыңшуын уйламыйча, үзең түгәрәк өстәл артында ашап утырмак, кайдадыр астын юешләтеп, пычранып тилмергән нарасыеңны онытып, үзең җылы, йомшак түшәккә ятып йокламак кирәк?! Хайваннар да үз балаларыннан баш тартмый. Моның мисалында үзебезнең инде берничә ел элек өч бала китергән песиебезне үрнәк итеп куя алам.

Төнлә бер баласы идән ярыгыннан нигезгә егылып төшкәч, песиебез, аны коткарганчы, ярдәм сорап елап чыкты. Идән тактасын каерып ачарга туры килде. Ул баласы гарип булды, әмма, әнисе аны башка балаларыннан да ныграк яратып, ялап кына торды. Үләр инде, дигән песи баласы шактый еллар яшәде. Ана назы, ана җылысы әллә нинди тылсымнар тудырырга сәләтле шул!

Интернеттагы әлеге язма астына да үз фикеремне шушы рәвешле язып куйдым. Күпләр минем фикеремне куәтләде. Арада каршылар да булды, әлбәттә. Мине гарип бала тәрбияләп карарга чакыручы озын теллеләре дә очрады. Ә мин үз чиратымда бу миссияне инде күптән башкаруым турында (иптәшем белән балалар йортыннан гарип баланы алып, аякка бастырдык, Аллага шөкер!) шәрехләдем. Бик күп авырлыкларны җиңәргә туры килә, әмма бирешмибез. Күпме танышларым шундый ук гарип балаларын кеше итү өчен теше-тырнагы белән көрәшә. Бу чыннан да олы батырлык. Сәламәт бала кемгә дә кирәк. Гарип булып тугач, язмыш кочагына атаргамыни соң? Бәлки икенче, өченче балаң да шундый булып туар, кем белә… Бу дөньяда бер нәрсә дә очраклы түгел, диләр. Димәк, үзебезгә язганны без намус белән азакка кадәр күтәреп барырга бурычлы. Хөрмәтле гәҗит укучылар ниндирәк фикердә икән?

Гөлчәчәк САДРЕТДИНОВА-ХАҖИЕВА,

Азнакай шәһәре

Запись «Безнең гаилә дусларының тормышына кайгы килде: беренче балалары гарип булып туды» впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..