“Күптэн тугел су коенып кайттык. Барысы да балалары белән матур итеп ял итәләр. Берзаман килеп чыкты бер фифочка кырыенда зуууур, аю кебек эт. Атан башы сыман, аңладыгыз инде.
Әниләр балаларын ничек су кертә, ул да нәкь шулай, кутәреп алып кереп китте суга.
Эт асраганчы бала тапкан булса шул, бер файдалы кеше булыр иде
Балалар табыгыз!
Мин гомергә чыкмаган, курмәгән булыр идем Казаныбызнын матур җирләрен. Асылбикә белән мәш килдек бүген. Рәхмәт, балам
Ә егетләребез авылда мәш киләлзр, сагындык инде ”

Инстачылар төрле фикер йөртә:

“Дөрес фикер йөртмисез дип уйлыйм. Бәлки, ул балага уза алмыйдыр, бик теләсә дә бала таба алмыйдыр. Кешеләр бала сөйгэндэ ана Ходай Тәгалә бу бәхетне татырга насыйп итмидер. Ул бар юанычын шушы этне тәрбияләүгә бирәдер. Кешенең эчке халәтен тышкы кыяфәтенә карап кына фикерләп булмый. Кемгәдер балага узу һәм табу бик жиңел бирелсә дә, кемгәдер гомер буе теләсәләр дэ булмаска мөмкин. Ул бит кибеттэн сатып ала торган эйбер тугел, ә Аллах Тәгалә буләге!”

“Этне әллә нәрсәгә кургән кешеләрне аңламыйм, ишек алдында яшәтсеннэр, ә өйдә, диванда түгел инде”.

сайт архивыннан  2020 ел

Запись Гөлназ Шәрипҗанованың ачуы чыккан: “Эт асраганчы бала тапкан булса, файдалы кеше булыр иде…” впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..

Яшь кеше серле рәвештә юкка чыга. Социаль челтәрләрдә туганнары сөйләвенчә, Өлфәт өенә 13 августта армиядән ялга кайткан, егет контракт буенча хезмәт итә. Октябрьдә ул кире хезмәткә китәргә тиеш.

Бу көнне ул әтисе белән Шүлганташ мәгарәсе янында елга буена ял итәргә килә. Кичке бишләр тирәсендә Өлфәт юкка чыга – ул су буена төшкән, аңа кергән, ә кире чыкмаган.

Хәзер районда аны эзләү башланды – битараф булмаган, бигрәк тә көймәләре булган кешеләрне эзләүчеләргә кушылуны сорыйлар. Бөтен тирә-юньне актарырга кирәк.

Фото:  autoassa.ru

Чыганак: Кызыл Таң

Запись Башкортстанда фаҗига: суга кергән дә, чыкмаган… впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..

Фаҗига республиканың Мамадыш районында килеп чыга. Биш бала Нократ елгасына җиһазландырылмаган урынга коенырга китә, дип хәбәр итә Россия Гадәттән тыш хәлләр министрлыгының ТР буенча Баш идарәсе. 2007елда туган малай суга чума һәм кире чыкмый.

Мамадыш районындагы Нократ елгасына дуслары белән су коенырга киткән җирдән югалган баланың үле гәүдәсен тапканнар. Бу хакта Россия Гадәттән тыш хәлләр министрлыгының ТР буенча Баш идарәсе матбугат хезмәте хәбәр итә. Баланы эзләү өчен Казаннан водолазлар төркеме дә киткән иде.

Бүген бер тәүлек чамасы иртәнге сәгать унбердә коткаручылар ярдан 300 метр ераклыкта һәм 2,5 метр тирәнлектә 13 яшьлек малайның гәүдәсен тапканнар. Баланы өскә күтәргәннәр һәм полиция хезмәткәрләренә тапшырганнар.

Чыганак: Шәһри Казан

Запись Мамадыш районында фаҗига: малай суга чума һәм… впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..

Шушы районда яшәүче 21 яшьлек Айдар Рамазанов чын батырлык кылган: ул, үз гомерен куркыныч астына куеп, баткан баланы коткарган.

Бүген Татар Урадасы авылыннан ерак түгел булган бу хәл. Җиде яшьлек кыз Буй елгасында уйный, әмма елга агымы сабыйны ега һәм ярдан агызып алып китә. Соңгы мизгелдә бала агач ботакларына тотынып өлгергән, әмма көче бетә башлаган…
Шаһитлар коткаручыларга шалтыраткан, ләкин Айдар Рамазанов аларны көтмәгән. Ул уйлап-нитеп тормый суга ташлана, каршы ярга барып җитә һәм сабыйга ярга чыгарга ярдәм итә. Кыз бик нык курка, әмма су йотарга өлгерми, табиблар аны әти-әниләренә тапшыра.
Коткаручылар суда хәвефсезлек кагыйдәләрен үтәргә кирәклеген искәртә, өстәвенә, көн саен республика сулыкларында дистәләрчә кеше батып тора. Махсус җиһазландырылмаган пляжлардан ераграк торырга һәм бигрәк тә балаларны игътибар белән күзәтергә кирәк.

Чыганак: Кызыл Таң

Запись Елга агымы агызып алып китә: соңгы мизгелдә ботакка тотынып өлгерә впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..

Туристлар сүзләренчә, күл яры буйлап кечкенә аю баласы белән ир йөри. Теләгән һәркем яшь ерткыч белән фотога төшәргә мөмкин. 40 градуслы эсседә аю баласы өчен яр буйлап йөрү чын сынауга әверелә. Башкортстаннан һәм Татарстаннан ял итәргә килгән туристлар бу аюны инде беренче генә тапкыр күрмәүләрен билгеләп үтә. Аю баласын яклап, урындагы хайваннар дөньясын яклаучылар да чыгыш ясады. Алар, чара күрүне сорап, компетентлы органнарга мөрәҗәгать итәргә җыена.

Фото: Кызыл Таң

Чыганак: Кызыл Таң

Запись Башкортстанда су коенучылар янына аю чыккан. Каян килгән? впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..

«Су белән тәэмин итү һәм су бүлү объектларын карап тоту өчен 2019 елга минималь тарифларның күләме су белән тәэмин итүгә – 36, су бүлүгә 30 сум тәшкил итәргә тиеш», – диде докладчы.

Егоров искәрткәнчә, шәһәр өчен билгеләнгән тарифлар Идел буе федераль округында һәм халкы миллионнан арткан шәһәрләр арасында иң түбәне.

Ул аңлатып үткәнчә, әлеге тарифларны керткән очракта җәлеп ителгән финансларның күләме ел саен 2 миллиард сумнан артып китәчәк. Бу исә челтәрләрнең авариясез эшләвен һәм су белән тәэмин итүнең сыйфатын яхшыртырга мөмкинлек бирәчәк.

tatar-inform

Фото: https://pixabay.com

Запись “Казанда суга тарифлар ике тапкырга арттырылырга тиеш” впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..

“Хөрмәтле редакция! Кушкуак авылы чишмәсен­нән Иске Чүпрәлегә эчәргә ярак­лы су линиясе үткәрел­гәннән соң, бик шатланган идек. Ун километр арадан су кертү бик тиз булмаса да, халык чишмә суын түземсезлек белән көтеп алды. Урамнарга су колонкасы куелды, өйләр­гә су кертелде. Өйләренә кертә алмаганнар суны колонкадан алды.

Башта бу эшләрне җи­тәкчесе Шамил Хафизов, директорлар советы рәисе Шәү­кәт Алиуллов булган район коммуналь хуҗалыгы пред­приятиесе башкарды. Өйләргә су кертү чыгымнары бүгенге кебек бер ке­сә­дән икенчесенә акча биреп түгел, ә предприятие кассасы аша эшләнде. Бәясе дә күңел­ләр­дә ризасызлык тудырмады.

Район коммуналь хуҗа­лыгы җаваплылыгы чиклән­гән “Чүпрәле коммуналь чел­­тәре” җәмгыяте итеп үз­гәр­телгәч, хәлләр нык үзгәр­де. Әллә җаваплылыгы чик­ле булу, әллә бөтен эш шәхси кулларга күчүе сәбәп­леме, авылларда су кертү бәяләре торган саен арта барып, кайчандыр 3-4 меңлек чыгымнар 30 мең сум һәм аннан да артты.

Өең каршыннан үткән су линиясен тоташтырган өчен генә дә әллә никадәр акча түләргә туры килә. Башкарылган эшләр өчен “Чүпрәле коммуналь челтәре” директоры Рамил Хисамиев акчаны үзе җыйгач, ничек шик­лән­мисең?

Бәяләр арткач, су кер­тергә теләүчеләр кимеде. Тик монда да җаен таптылар. Озак­ламый, Иске Чүпрәле авылы халкы суны урлый дип, урамдагы 200дән артык колонканы сүтеп алып, металлоломга тапшырдылар. Сусыз калганнарны 30-40 мең сумга өйләренә су кер­тергә мәҗ­бүр итү шулай булды.

Без бу турыда район җи­тәкчеләренә хәбәр иткәннән соң, тикшерүләр дә булды. ОООны бетереп, МУП “Прогресс” һәм “Перспектива” пред­приятиеләре итеп үз­гәрт­теләр. Тик оешма җитәк­челәре генә үзгәрмәде.

Бу хатны су кертүне үз­ләре өчен табыш чыганагына әйләндерүчеләргә карата бер­нинди чара күрелмәвенә йөрәкләребез әрнегәнгә язабыз”.

Яңа Чүпрәле авылында яшәүче 12 кеше имзалаган икенче хатта да сүз су кертү маҗаралары турында бара.

“Без, “Санта-Барбара” бистәсендә яшәүчеләр, үзе­без дә инде чит ил фильмындагы хәлләргә төшеп барабыз. Көтмәгәндә-уйламаган­да, өйләребезгә кертелгән су линиясенә параллель итеп урамның икенче ягындагы җирләрне казып бәрделәр һәм торбалар салып, яңа линия үткәрергә керештеләр. Бу эшнең башында элегрәк елларда Чүпрәле районы башкарма комитетында, хәзерге вакытта су кертү оеш­масында эшләүче Шәү­кәт Алиуллов тора.

Югыйсә 12 ел элек урамнарга су линиясе үткәргәндә, нәкъ менә ул полиэтилен торбаларның 100 ел хезмәт итәчәген әйткән иде. Узган ел эш урынын алыштыргач, торбалар да яраксызга чыкты микәнни?

Дөрес, ул халыкны җыеп, яңа линия кирәклеген аң­латырга тырышты. Халык баштарак аңлап та бетер­мәде. Эшләп торган су торбаларын алыштырып, ни өчен яңадан су кертүнең хикмәтен соңыннан гына сизендек, чөнки өйләргә суны яңадан тоташтыру хәзерге вакытта 20-30 мең сумга төшәчәк.

Шәүкәт Алиуллов – тәҗ­рибәле кеше. Ничек итеп акча эшләүнең серләрен яхшы белә. Бюджеттан бирелгән акчаны шулай саксыз тоту тиешме икән? Иске торбаларны урыны-урыны белән генә алыштырган очракта ни­ка­дәр­ле акчаны әрәм итмәскә була иде бит.

Хәзер инде бездә чын-чынлап “Санта-Барбара”: ап­тырауның аргы ягында калдык. Урамның ике ягында ике су линиясе. Икесе дә эшләп тора. Яңа линиядән суны тоташтырмас идең, су трассасын эшләп бетердек дип, акт язылса, иске трассаны туктатып куймаслармы? Аннары шул ук Шәүкәт Алиуллов янына барып, 20-30 мең сумга су кертергә туры килмәсме? Тик ул кадәр акчаны каян аласы? Авыл кешесе өчен аз чыгым түгел бу. Бездәге хәлләрне үзегез килеп тикшерсәгез иде”.

Менә шундый ике хат. Игъ­тибар иткән булсагыз, алар­да сүз бер үк җитәкче – Шәүкәт Алиуллов турында бара. Шәхси йортларга су кертү буенча тиешле документларны рәсмиләштерми генә, ягъни эшләнәсе эшләрнең күп­мегә төшәчәге турында бел­гечләр тарафыннан расланган смета-калькуляциясез, ике якның үзара килешүе һәм предприятиенең кассасына илтеп түләнгән акча квитанциясе булмый торып, халыктан акча җыюлары, урамнардагы су колонкаларын сүтеп алулары, бер мәртәбә сулы булган кешеләрне икенче кабат су кертергә мәҗбүр итү­ләре, әлбәттә инде, Чүпрәле халкын гына түгел, безне дә гаҗәпләндерде. Шәүкәт әфән­денең үзен күрү безгә насыйп булмады – ашыгыч эш белән каядыр чыгып китте, диделәр.

Соңгы вакытта “Перспектива” дип үзгәртелгән муниципаль унитар предприятие җитәкчесе урынбасары Марат Ханҗәров фикеренчә, “Гаеп атта да, тәртәдә дә бар. Редакциягә хат юллаган Иске һәм Яңа Чүпрәле авылында яшәүчеләрнең кайберләре суүткәргечләргә шланглар тоташтырып, тәүлек буе су агызалар. Ай саен бирелә торган 27 мең кубометр су­ның яртысыннан артыгы бә­рәңге бакчаларын сугаруга киткәч, аны каян җиткерәсең? Билгеле инде, бу вакытта кай­берәүләр суга интегә. Авария­ләрнең дә күбесе саксызлык нәтиҗәсендә килеп чыга. Урамнарга икенче су линиясен үткәрергә туры килде”.

Менә шундый җиңел генә җавап. Әлбәттә инде, кулдан-кулга акча алуны әйләнеп үтми хәле юк “Перспектива” вәкиленең. Закон бозуларны, телгә бик оста булсаң да, аклап булмый. Бу кадәресе аңлашыла. Әмма район җи­тәкчелеге нәрсә уйлый бу тәртипсезлекләр турында?

Күптән түгел билгеләп куелган район башлыгы Марат Гафаровның сүзләреннән аң­лашылганча, аның бу эшкә катнашы юк – вакыйгалар ул үз вазифасына керешкәнче булган. Әмма райондагы хәл­ләр өчен бүген бит нәкъ ул җавап бирә. Эт – эткә, эт – койрыкка принцибы белән дәвам иткәндә, районда бу проб­леманың беркайчан да хәл ителәсе юк. Бу очракта да хәлне ачыклау эшен район башлыгы (ул бер үк вакытта Чүпрәле авыл җирлеге җи­тәкчесе дә) үзенең урынбасары Рамил Низамовка йөкләде. Без аның белән хат авторлары яшәгән “Санта-Барбара” бистәсенә бардык, су кер­түнең кыйммәтлегеннән зарланган кешеләрне тың­ладык. Урамның бер ягыннан иске су торбалары үткәрелгән, икенче ягыннан яңалары салынган. Икесе дә эшләп тора.

Ләкин ике су торбалы булган Яңа Чүпрәле авылыннан башка районның дистәләрчә авылы, шул исәптән Иске һәм Яңа Ишле, Яңа Кәкерле, Югары һәм Түбән Каракитә кебек авылларны сулы итү проблемасы да бар бит әле.

Дөрес, бу юнәлештә авылларда эшләнгән эшләр дә аз түгел. Соңгы вакытларда гына да 100 чакрымнан артык су линиясе үткәрелгән, җир асты сусаклагычлары, су суырту станцияләре, янгын сүндерү гидрантлары ясалган. Моның өчен республика бюджетыннан махсус 112 миллион сум акча бирелгән. Шул рәвешле эштәге кайбер чатаклыкларга күз дә йомып булыр иде шикелле. Әмма бүген халыкның кыргый капитализм шартларына керешеп китәрлек җае гына чамалы икән бит. Моңарчы су кертеп калган пенсионер кабат шушы эш өчен 20-30 мең сумны кайдан алырга тиеш?

Дөрес, ул бәяләрне киметеп тә була икән, диләр. Әйтик, үзең торбасын, башка кирәк-яракларын сатып алып, кайбер эшләрне үзләре үк башкарганнар арзанрак түли.

– Сусыз яшәп булмый бит. Күпме дисәләр дә, түләргә туры килә. Каршы яктан үтүче линиядән өемә су үткәрергә үзем дә булыштым. Ике яшь кенә малай эш җаен белми, азапланып беттеләр. Шулай булса да, 20 мең сумнан артык түләргә туры килде, – диде җор телле Фәрит Хисаметдинов.

Су кертүчеләрнең барысы да диярлек шәхси йортларга су кертү өчен матди чыгымнарның нигезлеме-түгелме икәнлеген төгәл генә белми. Кулларында су кер­түче предприятие тарафыннан расланган калькуляция, смета документлары, кассага түләү турында квитанция дә юк. Йорт хуҗалары сүзләренә караганда, “күпме сорасалар – шуның кадәр түләгәннәр”.

Аннан килеп, районның алда әйтеп үтелгән дистә­ләр­чә авылы чиста суга интек­кәндә, аерым бер авылда су линиясендә аварияләр булгалый дип, эшләп торган линияне алыштыру ул кадәр үк кирәк микән? Югыйсә поли­этилен торбаларга 12 ел эчендә әллә ни булмагандыр. Белгечләр әйтүенчә, андыйлар металлдан эшләнгән торбалардан да чыдамлырак, хәтта 90-100 ел эчендә дә череми.

Шулай да, шәхси йортларга су кертүнең нинди дә булса тәртибе булырга тиештер бит инде? Әлеге сорауга ачыклык кертү өчен озак еллар дәва­мында Чүпрәле районы коммуналь хуҗалыгы предприятиесе директоры булып эш­ләгән Шамил Хафизовның фикерен дә белештем.

Аның әйтүенчә, Чүпрәле районында шәхси хуҗалык­ларга су кертү бәяләренең чагыштырмача кыска гына вакыт эчендә 3-4 мең сумнан 30-40 мең сумга җитүе һич кенә дә законлы гамәл түгел.

– Һәр эшнең үз җае булган кебек, шәхси хуҗалыкка су кертүнең дә тәртибе бар. Иң элек башкарылачак эш күлә­мен ачыклау кирәк. Шуның нигезендә хезмәтне бәяләү, ягъни калькуляция һәм предприятие белән йорт хуҗасы арасында үзара килешү тө­зелә. Башкарылган эш өчен акча кулдан кулга түгел, предприятие кассасына түләнергә тиеш, – ди ул.

Хәер, мондый тәртип булуын Чүпрәле районы авылларында шәхси хуҗалыкларга су кертү белән шөгыльләнүче предприятие җитәкчеләре дә яхшы белә булыр. Су кертү тәртибе, чыгымнар күләме турында йорт хуҗаларына аң­лату да җитми. Болганчык суда балык тотуы җиңелрәктер шул.

Камил Сәгъдәтшин

Чыганак һәм фото: Ватаным Татарстан

Запись “Мәҗбүриләп су кертү маҗаралары” – Чүпрәледәге гаугалы хәлләр турында халык зар елый впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..

Аларны “Ooho” дип атаганнар. Мондый сфераларның тышчасы суүсемнәр, натрий альгинаты, кальций хлоридыннан тора. Әлеге эшләнмә 2014 елда ук уйланып табылса да, аны камилләштерергә 3 ел вакыт киткән. Бу савытның тәме юк, төзелеше исә желены хәтерләтә икән. 

Иң мөһиме, алар кеше сәламәтлеге һәм табигать өчен куркыныч тудырмый. 

Запись Ашый торган су чыккан [фото] впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..

View this post on Instagram

A post shared by 🟡 Татар Малай 🟡 (@tatar__malay)

“Иртән торып чишмәгә барып кайттым әле! Сез ни эш бетерәсез?” дигән ул. Аның бу сүзләренә Инстаграм кулланучылар болай җавап биргән: “Әллә су да, газ да кермәгән бу авылга?”, “Зөһрә кыз айдан сөенеп карап тора бугай, ирләр су ташыганын күргәч”, “Көянтәләп чишмәгә төшүләр күптәннән юк инде безнең авылда. Шул чаклар искә төште. Видео өчен рәхмәт!” дигәннәр.

Запись Егетләрнең көянтә белән су ташыганнарын күргәнегез бармы? “Татар малае” мастер-класс күрсәтә впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..

Коткаручылар “Лада”ны күлдән чыгаргач, йөртүчесе дә аның эчендә булып чыккан. Столбище авылында яшәүче 52 яшьлек ир үлгән.

Шаһитлар полицейскийларга сөйләгәнчә, ир исерек булган. Фаҗиганең сәбәпләре ачыклана.

Татар-информ

Фотолар: ГУ МЧС России по РТ

Запись Татарстанда ир-ат машинасы белән суга бата [фото] впервые появилась Tatar Today - татар яңалыклары..